Ongeval met vuilniswagen: aansprakelijkheid en letselschade claimen

Waarom zijn ongevallen met vuilniswagens bijzonder?

Een vuilniswagen neemt niet op dezelfde manier aan het verkeer deel als een personenauto die van A naar B rijdt.

Tijdens een inzamelroute kan het voertuig bijvoorbeeld:

• zeer regelmatig stoppen
• vanuit stilstand weer optrekken
• achteruitrijden
• langzaam door smalle straten rijden
• dicht langs geparkeerde voertuigen manoeuvreren
• deels op of langs de rijbaan stilstaan
• medewerkers naast of achter het voertuig hebben
• containers of afvalbakken opnemen
• tijdelijk het zicht voor ander verkeer beperken

Daar komt bij dat een vuilniswagen een groot voertuig is met beperkte zichtmogelijkheden rondom het voertuig.

Bij grote vrachtwagens bestaan dode hoeken onder andere rechts, voor en achter het voertuig. Voor fietsers kan dat bijzonder gevaarlijk zijn wanneer zij naast een groot voertuig rijden of daar tot stilstand komen.

Welke ongevallen met vuilniswagens komen voor?

Denk bijvoorbeeld aan:

• voetganger aangereden tijdens achteruitrijden
• fietser geraakt tijdens afslaan
• fietser in de dode hoek
• vuilniswagen rijdt achterop een ander voertuig
• automobilist rijdt tegen een stilstaande vuilniswagen
• vuilniswagen rijdt tijdens manoeuvreren tegen auto of fietser
• scooter of motor botst met vuilniswagen
• kind wordt bij een inzamelpunt geraakt
• ongeval rond afvalcontainers
• weggebruiker botst tegen een medewerker
• medewerker wordt geraakt door ander verkeer
• vuilniswagen verliest of verplaatst een voorwerp waardoor een ongeval ontstaat

Voor aansprakelijkheid is het precieze scenario bepalend.

Wie is aansprakelijk bij een ongeval met een vuilniswagen?

Dat hangt af van de toedracht.

Mogelijk relevante partijen zijn bijvoorbeeld:

• de bestuurder van de vuilniswagen
• de werkgever of afvalinzamelaar
• de eigenaar of houder van het voertuig
• een andere automobilist
• een fietser of andere verkeersdeelnemer
• een andere partij die een gevaarlijke situatie heeft veroorzaakt

Bij de beoordeling kunnen onder andere relevant zijn:

• de manoeuvre van de vuilniswagen
• de positie van het slachtoffer
• rijrichting
• snelheid
• zicht
• verlichting
• gebruik van richtingaanwijzers
• waarschuwingssignalen
• verkeerssituatie
• aanwezigheid van medewerkers
• getuigen
• camerabeelden
• voertuigcamera's
• schade en sporen

De enkele omstandigheid dat een groot voertuig betrokken was bepaalt dus niet automatisch wie aansprakelijk is.

Vuilniswagen rijdt achteruit

Achteruitrijden is een van de belangrijkste situaties om afzonderlijk te beoordelen.

Een vuilniswagen kan bijvoorbeeld achteruit een straat in rijden of enkele meters terugrijden om bij afvalcontainers te komen.

Daarbij moet rekening worden gehouden met mensen en voertuigen achter het voertuig.

Een voetganger, fietser of spelend kind kan voor de chauffeur moeilijk zichtbaar zijn.

Voor aansprakelijkheid is belangrijk hoe de manoeuvre werd uitgevoerd en welke voorzorgsmaatregelen redelijkerwijs konden worden verwacht.

Relevant kunnen bijvoorbeeld zijn:

• hoe ver werd achteruitgereden
• hoe snel
• was voldoende zicht aanwezig
• waren camera's of spiegels beschikbaar
• waren medewerkers aanwezig die zicht hadden op de omgeving
• werd vooraf gecontroleerd of de ruimte vrij was
• waren waarschuwingen hoorbaar of zichtbaar
• kon het slachtoffer het voertuig zien of horen

Achteruitrijden behoort verkeersrechtelijk tot de manoeuvres waarbij extra zorg nodig is. De algemene verkeersregels zijn vastgelegd in het RVV 1990.

Voorbeeld: voetganger achter vuilniswagen

Een vuilniswagen stopt in een smalle woonstraat en rijdt vervolgens achteruit. Achter het voertuig loopt een voetganger die niet tijdig door de chauffeur wordt waargenomen. De voetganger wordt geraakt.

Bij de aansprakelijkheidsbeoordeling kan onder andere relevant zijn of de bestuurder vóór en tijdens het achteruitrijden voldoende controle had over de ruimte achter het voertuig en welke zicht- en veiligheidssystemen beschikbaar waren.

Ook het gedrag en de positie van de voetganger kunnen onderdeel zijn van de feitelijke beoordeling.

Fietser in de dode hoek van een vuilniswagen

Een vuilniswagen kan door zijn omvang meerdere gebieden hebben waarin een fietser slecht of niet zichtbaar is.

De Rijksoverheid waarschuwt fietsers nadrukkelijk om niet naast een vrachtwagen te gaan staan of rijden en noemt dode hoeken aan de rechterkant, voorkant en achterkant van vrachtwagens.

Dat veiligheidsadvies betekent echter niet dat een fietser die in een dode hoek terechtkomt automatisch aansprakelijk is voor een ongeval.

Een chauffeur moet rekening houden met de eigenschappen en zichtbeperkingen van het eigen voertuig.

Voor de aansprakelijkheid kan daarom onder andere worden onderzocht:

• waar de fietser zich bevond
• of de fietser eerder zichtbaar was
• of de vuilniswagen afsloeg
• welke verkeersregels golden
• welke spiegels en camera's beschikbaar waren
• wanneer de fietser uit het zicht verdween
• of de chauffeur vóór de manoeuvre voldoende controleerde

Voorbeeld: vuilniswagen slaat rechtsaf

Een fietser rijdt rechts naast een vuilniswagen. Bij een kruising slaat de vuilniswagen rechtsaf terwijl de fietser rechtdoor rijdt. Tijdens de bocht ontstaat een aanrijding.

Dan kan onder andere de regel dat afslaand verkeer rekening moet houden met rechtdoorgaand verkeer op dezelfde weg relevant zijn. Ook de posities van beide verkeersdeelnemers en de zichtmogelijkheden van de chauffeur moeten worden onderzocht. De regel dat afslaande bestuurders rechtdoorgaande weggebruikers op dezelfde weg moeten voorlaten behoort tot de algemene Nederlandse verkeersregels.

Heeft de dode hoek invloed op aansprakelijkheid?

Ja, maar niet op de eenvoudige manier dat een chauffeur niets kan worden verweten zodra iemand niet zichtbaar was.

Een belangrijke vraag is vaak:

**wanneer was het slachtoffer voor het laatst wel zichtbaar?**

Stel dat een fietser enkele seconden naast een vuilniswagen rijdt en daarna door de geometrie van het voertuig uit het zicht verdwijnt. Dan kan relevant zijn of de chauffeur vóór het afslaan had kunnen weten dat die fietser zich nog steeds naast het voertuig bevond.

Daarom moet bij een dodehoekongeval vaak naar de volledige aanloop naar het ongeval worden gekeken en niet alleen naar het botsmoment.

Voetganger aangereden door vuilniswagen

Voetgangers kunnen dicht bij een vuilniswagen komen omdat deze juist in woonwijken, winkelgebieden en andere drukke openbare ruimtes wordt gebruikt.

Een voetganger kan worden geraakt:

• tijdens achteruitrijden
• bij optrekken
• tijdens afslaan
• bij een oversteekplaats
• wanneer het zicht door containers wordt beperkt
• rondom een stilstaande vuilniswagen

Bij een aanrijding tussen een motorrijtuig en een voetganger kunnen bijzondere aansprakelijkheidsregels relevant zijn.

De precieze positie, verkeerssituatie en gedragingen van betrokkenen moeten wel steeds worden vastgesteld.

Kind betrokken bij vuilniswagenongeval

Bij kinderen kan een extra gevaar bestaan doordat zij laag zijn en daardoor vanuit een groot voertuig minder gemakkelijk zichtbaar kunnen zijn.

Daarnaast kunnen kinderen onverwacht bewegen of nieuwsgierig zijn naar het inzamelproces.

Bij een ernstig ongeval met een kind moet juridisch voorzichtig worden omgegaan met aannames over eigen schuld.

Leeftijd is relevant voor wat redelijkerwijs van een kind mocht worden verwacht.

Ook toekomstige letselschade kan bij kinderen belangrijk zijn, omdat gevolgen voor ontwikkeling, onderwijs en later werk pas na verloop van tijd duidelijk kunnen worden.

Scooter of motor en vuilniswagen

Ook scooters en motoren kunnen bij een ongeval betrokken raken.

Bijvoorbeeld wanneer:

• de vuilniswagen plotseling stopt
• de tweewieler inhaalt
• de vuilniswagen afslaat
• het voertuig van rijstrook verandert
• onvoldoende ruimte beschikbaar is

Voor gemotoriseerde tweewielers gelden niet automatisch dezelfde bijzondere civielrechtelijke beschermingsregels als voor fietsers en voetgangers.

Daarom moet het ongeval op basis van de normale aansprakelijkheidsregels en concrete verkeerssituatie worden beoordeeld.

Auto botst tegen stilstaande vuilniswagen

Niet ieder ongeval wordt door de vuilniswagen veroorzaakt.

Een automobilist kan bijvoorbeeld tegen een vuilniswagen rijden die tijdens de afvalinzameling stilstaat.

Dan kunnen vragen spelen over:

• zichtbaarheid van het voertuig
• positie op de weg
• verlichting
• verkeersomstandigheden
• snelheid van de naderende automobilist
• reden waarom de vuilniswagen daar stilstond
• eventuele waarschuwingen

Alleen het feit dat een vuilniswagen gedeeltelijk op de rijbaan stond betekent niet automatisch dat de vuilniswagen aansprakelijk is.

Andersom betekent een kop-staartbotsing evenmin dat er nooit naar de verkeerssituatie rond het inzamelvoertuig hoeft te worden gekeken.

Vuilniswagen stopt plotseling

Een vuilniswagen kan tijdens een inzamelroute vaak stoppen.

Andere verkeersdeelnemers moeten daarmee rekening houden, maar een onverwachte of onduidelijke manoeuvre kan toch onderdeel van een aansprakelijkheidsdiscussie worden.

Relevant zijn bijvoorbeeld:

• afstand van het achteropkomende voertuig
• snelheid
• remlichten
• richtingaanwijzers
• verkeerssituatie
• reden van het stoppen

Bij een achteropaanrijding moet daarom naar het geheel van omstandigheden worden gekeken.

Ongeval tijdens inhalen van een vuilniswagen

Omdat een vuilniswagen langzaam rijdt of stilstaat, kunnen andere bestuurders proberen het voertuig in te halen.

Dat kan gevaarlijk worden wanneer tegelijkertijd:

• een medewerker de weg op loopt
• de vuilniswagen weer optrekt
• het voertuig uitwijkt
• tegemoetkomend verkeer nadert
• onvoldoende zicht bestaat

Wie aansprakelijk is hangt af van de manoeuvres van alle betrokken verkeersdeelnemers.

Medewerker afvalinzameling betrokken bij ongeval

Een afvalinzamelaar kan tijdens het werk naast of achter de vuilniswagen lopen.

Daardoor is de werknemer onderdeel van een verkeerssituatie én bevindt hij of zij zich tijdens de uitvoering van werkzaamheden op straat.

Bij letsel kunnen daardoor verschillende juridische vragen naast elkaar bestaan.

Denk bijvoorbeeld aan:

• aansprakelijkheid van een andere verkeersdeelnemer
• werkgeversverantwoordelijkheid voor een veilige werksituatie
• verzekeringsdekking
• eventuele arbeidsgerelateerde schade

Deze pagina is primair gericht op verkeersaansprakelijkheid en letselschade. Een arbeidsongeval of werkgeversaansprakelijkheid kan daarnaast een afzonderlijke juridische beoordeling vereisen.

Wie is aansprakelijk: chauffeur of afvalbedrijf?

Een chauffeur kan tijdens zijn werk een verkeersfout maken.

Voor het slachtoffer betekent dat niet automatisch dat uitsluitend de individuele chauffeur persoonlijk moet worden aangesproken.

Afhankelijk van de situatie kunnen onder andere relevant zijn:

• werkgever
• eigenaar/houder van de vuilniswagen
• verzekeraar
• uitvoerende afvalonderneming
• gemeente of andere opdrachtgever

Wie uiteindelijk juridisch moet worden aangesproken hangt af van de concrete rechtsverhouding.

Maak daarom onderscheid tussen:

**wie feitelijk reed** en **welke partij juridisch en verzekeringsrechtelijk de schade behandelt.**

Gemeentelijke vuilniswagen

Sommige vuilniswagens worden gebruikt door een gemeente of gemeentelijke organisatie. Andere afvalinzameling wordt uitgevoerd door een afzonderlijk bedrijf of aannemer.

Alleen aan het uiterlijk van de vuilniswagen kan daarom niet altijd worden afgeleid welke juridische entiteit verantwoordelijk is.

Noteer na een ongeval:

• naam of logo op het voertuig
• kenteken
• gemeente
• bedrijfsnaam
• voertuig- of wagenummer indien zichtbaar

Daarmee kan later worden vastgesteld welke organisatie en verzekeraar betrokken zijn.

Particuliere afvalinzamelaar

Bij bedrijfsafval kan een particuliere afvalinzamelaar betrokken zijn.

De aansprakelijkheidsvraag verandert daardoor niet automatisch, maar het is wel belangrijk de juiste onderneming te identificeren.

Bewaar daarom alle gegevens van het voertuig en de bestuurder.

Schade door container of afval

Een verkeersongeval kan ook ontstaan zonder directe botsing met de vuilniswagen.

Bijvoorbeeld wanneer:

• een container op een onveilige plaats staat
• een afvalbak tijdens verwerking verschuift
• afval op de rijbaan terechtkomt
• een voorwerp uit of van het voertuig valt

Dan moet worden onderzocht:

• waardoor het object op de gevaarlijke plaats kwam
• wie daarvoor verantwoordelijk was
• of het gevaar redelijkerwijs voorkomen had kunnen worden
• of het object daadwerkelijk het ongeval veroorzaakte

De algemene verkeersregels gaan ervan uit dat weggebruikers geen gevaarlijke situaties mogen veroorzaken; ook lading moet zo worden vervoerd dat deze geen gevaar oplevert of op de weg terechtkomt.

Bewijs na een vuilniswagenongeval

Bij een groot werkvoertuig kunnen meer gegevens beschikbaar zijn dan direct zichtbaar is.

Denk aan:

• foto's
• getuigen
• dashcambeelden
• camera's op de vuilniswagen
• bedrijfsregistraties
• routegegevens
• voertuiggegevens
• politiegegevens
• schadebeelden
• verkeerscamera's
• omgevingscamera's

Camerabeelden van vuilniswagen

Moderne grote voertuigen kunnen beschikken over camera's of andere zichtsystemen rondom het voertuig.

Ga er niet vanuit dat zulke gegevens altijd aanwezig zijn of onbeperkt worden bewaard.

Bij ernstig letsel kan het verstandig zijn snel vast te leggen:

• exacte tijd
• straat
• rijrichting
• kenteken
• wagenummer
• betrokken afvalbedrijf

Daarna kan worden onderzocht welke gegevens beschikbaar zijn en hoe relevante informatie kan worden veiliggesteld.

Wat moet u doen na een ongeval met een vuilniswagen?

Stap 1 — Zorg voor veiligheid

Blijf niet onnodig naast, vóór of achter een groot voertuig staan. Houd rekening met bewegingen van de vuilniswagen en ander verkeer.

Stap 2 — Laat letsel beoordelen

Bij ernstig of acuut letsel moet direct passende medische hulp worden ingeschakeld.

Stap 3 — Noteer kenteken en bedrijfsgegevens

Leg kenteken, bedrijfsnaam, gemeente en eventueel wagenummer vast.

Stap 4 — Noteer de manoeuvre

Schrijf zo snel mogelijk op of de vuilniswagen:

• vooruitreed
• achteruitreed
• afsloeg
• stilstond
• optrok

Stap 5 — Maak foto's

Fotografeer voertuigen, schade, straat, containers, verkeersborden en relevante zichtlijnen.

Stap 6 — Verzamel getuigen

Vraag om naam en contactgegevens van mensen die het ongeval of de aanloop ernaartoe daadwerkelijk zagen.

Stap 7 — Denk aan camerabeelden

Kijk naar bedrijfs-, woning-, dashcam- en voertuigcamera's en laat relevante beelden zo nodig snel veiligstellen.

Stap 8 — Bewaar medische en financiële gegevens

Bewaar informatie over zorg, kosten, beschadigde spullen, hulp en inkomstenverlies.

Stap 9 — Laat aansprakelijkheid beoordelen

Bij letsel of discussie over de toedracht kan worden onderzocht welke bestuurder, werkgever, onderneming of verzekeraar moet worden aangesproken.

Letselschade na een ongeval met een vuilniswagen

Een vuilniswagen is zwaar en groot. Vooral een fietser of voetganger kan bij een aanrijding ernstig letsel oplopen.

Mogelijke gevolgen zijn bijvoorbeeld:

• kneuzingen
• botbreuken
• hoofdletsel
• nek- en rugletsel
• letsel aan armen of benen
• inwendig letsel
• psychische klachten

Deze opsomming is geen middel om zelf een diagnose te stellen.

Laat acute, ernstige of zorgwekkende klachten passend medisch beoordelen.

Medische zorg vóór juridische stappen

De eerste prioriteit na een ongeval is veiligheid en medische zorg.

Wacht niet op:

• aansprakelijkheidserkenning
• contact met een verzekeraar
• juridische beoordeling
• de claimscan

Noodzakelijke medische hulp moet eerst plaatsvinden.

Psychische gevolgen

Een aanrijding met een groot voertuig kan ook psychische impact hebben.

Iemand kan bijvoorbeeld angst ervaren:

• tijdens fietsen
• rond vrachtwagens
• tijdens oversteken
• in druk verkeer

Ook slaapproblemen of terugkerende herinneringen kunnen optreden.

Daaruit kan niet zelfstandig een medische diagnose worden afgeleid. Bij aanhoudende of ernstige klachten is professionele beoordeling aangewezen.

Medische en juridische causaliteit

Bij letselschade moeten twee beoordelingen uit elkaar worden gehouden.

**Medisch:** Welke klachten, beperkingen en medische bevindingen bestaan?

**Juridisch:** Welke schade kan in voldoende verband met het vuilniswagenongeval worden gebracht?

Een juridisch belangenbehartiger stelt geen diagnose.

Ook moet bij het opvragen van medische informatie rekening worden gehouden met privacy en proportionaliteit. Het volledige medische dossier is niet zonder meer noodzakelijk voor iedere schadebeoordeling.

Welke schade kan worden vergoed?

Als een andere partij aansprakelijk is, kunnen afhankelijk van de situatie onder andere aan de orde komen:

• medische kosten die niet elders worden vergoed
• schade aan fiets, scooter of auto
• beschadigde kleding en spullen
• reiskosten
• verlies van inkomen
• verlies van arbeidsvermogen
• huishoudelijke hulp
• persoonlijke hulp
• studievertraging
• hulpmiddelen
• toekomstige schade
• smartengeld

De vergoeding hangt af van aansprakelijkheid, causaal verband en bewijs van de schade.

Smartengeld

Bij lichamelijk of psychisch letsel kan onder omstandigheden smartengeld worden vergoed.

Er bestaat geen standaardbedrag voor een ongeval met een vuilniswagen.

De hoogte hangt onder andere af van:

• aard van het letsel
• ernst
• herstelduur
• blijvende gevolgen
• beperkingen
• invloed op dagelijks leven
• vergelijkbare zaken

Voorschot op schadevergoeding

Bij ernstiger letsel kan schade al oplopen voordat de zaak definitief kan worden afgewikkeld.

Wanneer aansprakelijkheid voldoende vaststaat, kunnen voorschotten aan de orde zijn.

Denk bijvoorbeeld aan:

• inkomstenverlies
• kosten van hulp
• vervoer
• andere noodzakelijke uitgaven

Het voorschot wordt later betrokken bij de definitieve schadevergoeding.

Eigen schuld

Ook gedrag van het slachtoffer kan soms relevant zijn.

Bijvoorbeeld wanneer iemand zich bewust zeer dicht achter een achteruitrijdend voertuig begeeft of verkeersregels negeert.

Maar eigen schuld moet niet automatisch worden aangenomen omdat een slachtoffer zich in een dode hoek bevond.

Bij grote voertuigen zijn zichtbeperkingen juist een bekend verkeersveiligheidsrisico. De Rijksoverheid wijst fietsers op dode hoeken rechts, voor en achter vrachtwagens.

De uiteindelijke schadeverdeling vraagt daarom steeds een beoordeling van beide kanten van het ongeval.

Wat als aansprakelijkheid wordt afgewezen?

Een verzekeraar of onderneming kan bijvoorbeeld stellen dat:

• het slachtoffer in de dode hoek zat
• de vuilniswagen stilstond
• de fietser te dicht langs het voertuig reed
• de voetganger achter het voertuig liep
• een andere weggebruiker het ongeval veroorzaakte

Zo'n standpunt moet worden vergeleken met het beschikbare bewijs.

Een eerste afwijzing is niet automatisch hetzelfde als een definitieve juridische beslissing.

Veelgemaakte fouten na een vuilniswagenongeval

Probeer onder andere te voorkomen:

• geen kenteken of wagenummer noteren
• alleen de schade fotograferen en niet de hele verkeerssituatie
• niet vastleggen of de vuilniswagen achteruitreed
• dode hoek automatisch als excuus voor aansprakelijkheid accepteren
• geen medewerkers of getuigen identificeren
• te lang wachten met camerabeelden
• gemeente en afvalbedrijf als automatisch dezelfde partij behandelen
• medische klachten niet laten beoordelen
• te snel een definitieve schadevergoeding accepteren
• medische en juridische causaliteit door elkaar halen

Vuilniswagenongeval stap voor stap beoordelen

Bij de reconstructie kunnen onder andere deze vragen belangrijk zijn:

• Welke vuilniswagen was betrokken?
• Welke organisatie gebruikte het voertuig?
• Welke manoeuvre werd uitgevoerd?
• Waar bevond het slachtoffer zich?
• Kon de chauffeur het slachtoffer eerder zien?
• Welke spiegels, camera's of waarschuwingen waren beschikbaar?
• Waren medewerkers rondom het voertuig aanwezig?
• Welke verkeersregels golden?
• Wat tonen getuigen en camerabeelden?
• Welk letsel en welke schade zijn ontstaan?

Pas daarna kan zorgvuldig worden bepaald wie aansprakelijk kan zijn.

Letselschade claimen na een ongeval met een vuilniswagen?

Bent u als fietser, voetganger, automobilist of andere verkeersdeelnemer gewond geraakt bij een ongeval met een vuilniswagen? Dan kan het zinvol zijn de toedracht, aansprakelijke partij, verzekering en schade gestructureerd in kaart te brengen.

Via de claimscan kunt u uw situatie nader bekijken.

Bij gezondheidsklachten staat passende medische zorg voorop. De claimscan vervangt geen medische beoordeling.