Auto-ongeval: wat moet u weten en doen?

Wat moet u direct na een auto-ongeval doen?

De eerste prioriteit is veiligheid. Zijn er gewonden of is sprake van een acute noodsituatie? Bel dan 112.

Probeer daarna, voor zover dat veilig mogelijk is:

• gegevens met de andere betrokkenen uit te wisselen
• foto's van de voertuigen en ongevalssituatie te maken
• contactgegevens van getuigen te noteren
• het schadeformulier in te vullen
• het ongeval bij uw verzekeraar te melden

De politie adviseert bij gewonden 112 te bellen en benadrukt dat betrokkenen de plaats van het ongeval niet mogen verlaten zonder gegevens aan de andere partij te geven. Ook adviseert de politie de schade vast te leggen via het Europees Schadeformulier of MobielSchadeMelden.

Welke soorten auto-ongevallen komen voor?

Niet ieder auto-ongeval wordt op dezelfde manier beoordeeld. De verkeersbewegingen vóór de botsing zijn vaak belangrijk voor de aansprakelijkheidsvraag. Veelvoorkomende situaties zijn:

• achterop aangereden
• kop-staartbotsing
• kettingbotsing
• frontale botsing
• aanrijding op een kruispunt
• aanrijding op een rotonde
• aanrijding tijdens invoegen
• ongeval tijdens inhalen
• aanrijding tijdens afslaan
• aanrijding bij achteruitrijden
• parkeerplaats-aanrijding
• eenzijdig auto-ongeval

Voor verschillende situaties bestaan of komen afzonderlijke pagina's, omdat de relevante verkeersregels en bewijsstukken kunnen verschillen.

Achterop aangereden

Bij een achterop-aanrijding rijdt een voertuig tegen de achterkant van een ander voertuig. Daarbij kan bijvoorbeeld worden gekeken naar de afstand tussen de voertuigen, de snelheid, de mogelijkheid om tijdig te stoppen, de verkeerssituatie en het gedrag van beide bestuurders.

Het is te eenvoudig om zonder onderzoek te stellen dat de achterste bestuurder onder alle omstandigheden aansprakelijk is. De concrete omstandigheden blijven bepalend.

Kop-staartbotsing

Een kop-staartbotsing is een botsing waarbij de voorkant van het ene voertuig de achterkant van een ander voertuig raakt. Dit kan gaan om twee auto's, maar een kop-staartbotsing kan ook onderdeel zijn van een ongeval met meerdere voertuigen.

Bij de beoordeling kunnen onder meer afstand, snelheid, remgedrag en verkeersomstandigheden relevant zijn.

Kettingbotsing

Bij een kettingbotsing zijn drie of meer voertuigen betrokken. De aansprakelijkheidsvraag kan daardoor ingewikkelder zijn. Er moet bijvoorbeeld worden onderzocht:

• welke botsing als eerste plaatsvond
• welke voertuigen daarna tegen elkaar werden gedrukt
• of meerdere bestuurders afzonderlijke fouten hebben gemaakt
• welke schade door welke botsing is ontstaan

Een simpele conclusie dat één bestuurder automatisch verantwoordelijk is voor alle schade kan daarom onjuist zijn. Lees meer op onze pagina over aansprakelijkheid bij een kettingbotsing.

Frontale botsing

Bij een frontale botsing raken voertuigen elkaar aan de voorzijde. De gevolgen kunnen ernstig zijn doordat de krachten bij zo'n botsing groot kunnen zijn.

Voor de aansprakelijkheid kan bijvoorbeeld relevant zijn op welke weghelft de voertuigen reden, of iemand van rijstrook veranderde, of werd ingehaald, de verkeerssituatie vlak vóór de botsing en snelheid en zicht.

Aanrijding op een kruispunt of rotonde

Bij een botsing op een kruispunt ontstaat vaak discussie over voorrang. Belangrijk kunnen zijn verkeerslichten, verkeersborden, haaientanden, afslaande bewegingen, rijrichting en de plaats van de botsing. Maak daarom waar mogelijk foto's waarop niet alleen de voertuigschade, maar ook de verkeerssituatie zichtbaar is. Lees meer over de aansprakelijkheidsvraag op onze pagina over aanrijding op een kruispunt.

Niet iedere rotonde heeft dezelfde voorrangssituatie. Voor de aansprakelijkheid moet onder andere worden gekeken naar verkeersborden en wegmarkeringen. Daarnaast kan de botsing ontstaan bij het oprijden van de rotonde, tijdens een rijstrookwisseling, op de rotonde zelf of bij het verlaten ervan. Zie voor meer informatie onze pagina over aanrijding op een rotonde.

Aanrijding tijdens invoegen, inhalen of afslaan

Bij invoegen verandert een bestuurder van positie op de weg. Wanneer daarbij een botsing ontstaat, moet onder meer worden bekeken welke bestuurder invoegde, waar de voertuigen zich bevonden, welke signalen werden gegeven, snelheid en afstand, en of voldoende ruimte beschikbaar was.

Inhalen kan tot een botsing leiden wanneer bijvoorbeeld onvoldoende ruimte bestaat of een andere verkeersdeelnemer eveneens een manoeuvre inzet. Bij de beoordeling zijn de exacte verkeersbewegingen en verkeersregels belangrijk, zoals positie op de weg, snelheid, rijstroken, inhaalverboden, richtingaanwijzers en zicht.

Een bestuurder die afslaat moet rekening houden met andere verkeersdeelnemers. Bij een botsing tijdens het afslaan kan bijvoorbeeld sprake zijn van een conflict met tegemoetkomend verkeer, verkeer op dezelfde weg, fietsers of voetgangers.

Aanrijding op een parkeerplaats en eenzijdig auto-ongeval

Ook op een parkeerplaats kan discussie ontstaan over aansprakelijkheid. Auto's kunnen bijvoorbeeld botsen tijdens achteruitrijden, wegrijden uit een parkeervak, inparkeren of rijden over het parkeerterrein. Juist omdat meerdere voertuigen tegelijkertijd bijzondere manoeuvres kunnen uitvoeren, is de feitelijke situatie belangrijk.

Bij een eenzijdig ongeval is niet rechtstreeks een andere verkeersdeelnemer bij de botsing betrokken, bijvoorbeeld tegen een boom rijden, van de weg raken, tegen een vangrail botsen of tegen straatmeubilair rijden. Ook dan kunnen verplichtingen bestaan.

De politie geeft bijvoorbeeld aan dat wanneer u tegen iets aanrijdt, dit bij de politie moet worden gemeld. Bij schade aan straatmeubilair kan de afhandeling bovendien via gemeente of provincie lopen. Een eenzijdig ongeval betekent daarnaast niet altijd dat uitsluitend de bestuurder zelf verantwoordelijk kan zijn: in bijzondere situaties kunnen bijvoorbeeld wegdek, een technisch defect of andere omstandigheden relevant zijn.

Wie is aansprakelijk bij een auto-ongeval?

Wie aansprakelijk is, hangt af van de oorzaak van het ongeval. Bij een botsing tussen auto's wordt onder meer gekeken naar verkeersregels, verkeersfouten, verkeersbewegingen, verklaringen van betrokkenen, bewijs en eventuele eigen schuld.

Voorbeelden van mogelijk relevante gedragingen zijn:

• geen voorrang verlenen
• onvoldoende afstand houden
• door rood rijden
• onveilig invoegen
• onveilig afslaan
• onveilig inhalen
• onveilig achteruitrijden

Bij een achterop-aanrijding zijn onder meer afstand, verkeerssituatie en het gedrag van beide bestuurders relevant; het overtreden van een verkeersregel betekent niet zonder meer dat iedere schade volledig voor rekening van één partij komt. Ook causaliteit en het eventuele gedrag van de andere partij kunnen een rol spelen.

Wat als beide bestuurders een fout maakten?

Soms hebben beide partijen aan het ontstaan van het ongeval bijgedragen. Dan kan eigen schuld of gedeelde aansprakelijkheid een rol spelen. Dat betekent niet automatisch dat de schade 50/50 wordt verdeeld: er moet worden gekeken naar de omstandigheden van het concrete ongeval en de mate waarin verschillende gedragingen aan de schade hebben bijgedragen.

Hoe bewijst u wat er is gebeurd?

Bewijs wordt vooral belangrijk wanneer betrokken bestuurders verschillend verklaren. Relevant kunnen zijn het schadeformulier, foto's, voertuigschade, getuigen, dashcambeelden, camerabeelden, politie-informatie en berichten tussen betrokkenen.

Slachtofferhulp adviseert na een verkeersongeval gegevens van betrokkenen en omstanders te verzamelen en foto's te maken van de situatie en schade. Maak foto's daarom niet alleen van een beschadigde bumper, maar waar mogelijk ook van de bredere verkeerssituatie.

Moet de politie bij een auto-ongeval komen?

Niet bij ieder verkeersongeval komt de politie ter plaatse. Bij gewonden of acute nood belt u 112. Ook andere omstandigheden kunnen politie-inzet nodig maken.

Bij een gewone schadeafhandeling zonder bijzondere omstandigheden kunnen betrokken partijen vaak zelf gegevens uitwisselen en de schade bij verzekeraars melden. De politie geeft aan dat het schadeformulier of MobielSchadeMelden hiervoor kan worden gebruikt. De politie bepaalt daarbij niet de uiteindelijke civielrechtelijke aansprakelijkheid.

Schadeformulier invullen

Het Europees Schadeformulier helpt bij het vastleggen van gegevens van bestuurders, verzekeringsgegevens, voertuigen, zichtbare schade, ongevalsomstandigheden en een situatieschets.

Slachtofferhulp adviseert het Europees Schadeformulier na een verkeersongeval in te vullen en naar de verzekeraar te sturen. Vul het formulier zorgvuldig en feitelijk in.

Welke schade kan ontstaan bij een auto-ongeval?

Een auto-ongeval kan zowel materiële schade als letselschade veroorzaken, bijvoorbeeld carrosserieschade, kapotte verlichting, beschadigde ruiten, schade aan wielen of banden en technische schade aan de auto, en daarnaast schade aan persoonlijke eigendommen zoals telefoon, bril, kleding of spullen in de auto.

Wanneer bestuurder of passagiers lichamelijk of psychisch letsel oplopen, kunnen daarnaast verschillende kosten en financiële gevolgen ontstaan.

Letsel na een auto-ongeval

Niet ieder letsel is direct zichtbaar. Na een auto-ongeval kunnen bijvoorbeeld klachten ontstaan aan nek, rug, hoofd, schouders, armen of benen. Ook psychische klachten kunnen voorkomen. Heeft u klachten, laat deze dan zo nodig medisch beoordelen.

Na een achterop-aanrijding kunnen nekklachten ontstaan; de medische oorzaak en diagnose moeten individueel worden beoordeeld. Slachtofferhulp adviseert na een verkeersongeval hulp te zoeken bij klachten en de schade en gevolgen bij te houden.

Direct na een botsing kan de aandacht vooral uitgaan naar de verkeerssituatie en voertuigschade. Lichamelijke of psychische klachten kunnen daarna duidelijker worden. Krijgt u later klachten, neem deze dan serieus: voor een eventuele schadeclaim kan later ook de vraag spelen of voldoende verband bestaat tussen het ongeval en de klachten. Daarom is een duidelijke medische en feitelijke tijdlijn belangrijk.

Kan een passagier schadevergoeding krijgen?

Ook passagiers kunnen bij een auto-ongeval letsel en andere schade oplopen. Voor hen is de aansprakelijkheidspositie vaak anders dan voor de bestuurders die het ongeval veroorzaakten.

Slachtofferhulp geeft aan dat passagiers van motorvoertuigen hun schade bij verkeersongevallen meestal vergoed krijgen; welke verzekeraar of partij moet worden aangesproken hangt van de situatie af.

Wat als de andere bestuurder doorrijdt of niet verzekerd is?

Probeer, als dat veilig kan, zoveel mogelijk informatie vast te leggen: kenteken, merk, type, kleur, schade aan het voertuig, rijrichting, getuigen en mogelijke camerabeelden. Doorrijden na een verkeersongeval kan strafbaar zijn. De politie biedt mogelijkheden om aangifte te doen wanneer iemand na het ongeval wegrijdt.

Wanneer de veroorzaker onbekend blijft, kan bij schade door een motorvoertuig onder voorwaarden het Waarborgfonds Motorverkeer relevant zijn. De Rijksoverheid vermeldt dat daarbij onder meer moet kunnen worden aangetoond dat de schade door een motorvoertuig is veroorzaakt en dat geprobeerd is de aansprakelijke persoon te vinden.

Een motorrijtuig moet in Nederland in beginsel WA-verzekerd zijn. De Rijksoverheid vermeldt dat een WA-verzekering schade die een motorrijtuig aan anderen veroorzaakt in de meeste gevallen vergoedt. Blijkt de veroorzaker niet verzekerd, dan kan afhankelijk van de situatie het Waarborgfonds Motorverkeer relevant zijn.

Wat als uw auto wordt beschadigd door slecht wegdek?

Niet alle autoschade ontstaat door een botsing met een andere bestuurder. Schade kan bijvoorbeeld worden veroorzaakt door een gat of gebrek in het wegdek. De Rijksoverheid geeft aan dat autoschade door slecht wegdek in sommige gevallen op de wegbeheerder kan worden verhaald, zoals een gemeente, provincie of Rijkswaterstaat. Of de wegbeheerder daadwerkelijk aansprakelijk is, hangt van de omstandigheden af.

Welke verzekering betaalt?

Welke verzekering de schade behandelt hangt af van wie aansprakelijk is, welke verzekeringen betrokkenen hebben, het soort schade en de polisvoorwaarden.

Bij schade die een bestuurder met zijn motorrijtuig aan een ander veroorzaakt, speelt de verplichte WA-verzekering een centrale rol. Voor schade aan uw eigen auto kunnen daarnaast bijvoorbeeld casco-/allriskdekking of andere verzekeringen relevant zijn, afhankelijk van uw polis. Lees daarom altijd uw eigen verzekeringsvoorwaarden.

Welke schadevergoeding kan worden gevraagd?

Wanneer een andere partij aansprakelijk is, kan de door het ongeval veroorzaakte schade onder voorwaarden voor vergoeding in aanmerking komen. Denk bijvoorbeeld aan autoschade, beschadigde eigendommen, medische kosten, reiskosten, inkomensverlies, huishoudelijke hulp, andere kosten door het ongeval en bij letsel mogelijk smartengeld.

Welke schade daadwerkelijk wordt vergoed hangt af van het verband met het ongeval, aansprakelijkheid en de individuele omstandigheden.

Wat moet u bewaren?

Maak bij voorkeur één dossier van het ongeval. Bewaar het schadeformulier, foto's, gegevens van de tegenpartij, getuigengegevens, verzekeringscorrespondentie, reparatieoffertes, facturen, medische kosten, overige bonnetjes en informatie over inkomensverlies.

Slachtofferhulp vat de praktische vervolgstappen na een verkeersongeval samen als gegevens verzamelen, schade melden, hulp zoeken bij klachten en schade bijhouden.