Juridische kennisbank verkeersongevallen

Wat vindt u in de juridische kennisbank?

De juridische kennisbank behandelt regels die op meerdere soorten verkeersongevallen van toepassing kunnen zijn. In plaats van voor iedere verkeerssituatie opnieuw dezelfde juridische achtergrond uit te leggen, worden belangrijke wettelijke onderwerpen hier afzonderlijk behandeld. De kennisbank bevat onder meer uitleg over:

• artikel 185 WVW: bij een aanrijding tussen een motorrijtuig en een fietser of voetganger kunnen bijzondere beschermingsregels gelden
• artikel 6:101 BW en eigen schuld: een aansprakelijke partij hoeft niet altijd automatisch 100% van de schade te dragen wanneer de benadeelde zelf aan het ontstaan of de omvang van de schade heeft bijgedragen
• billijkheidscorrectie: na het vaststellen van de causale verdeling kan onder omstandigheden nog worden beoordeeld of de uiteindelijke schadeverdeling vanwege de billijkheid moet worden aangepast
• verjaring van letselschade: voor schadevorderingen gelden wettelijke verjaringstermijnen, waarvan het begin en verloop juridisch belangrijk kan zijn, zeker bij langdurige letselschadezaken

Artikel 185 WVW: bescherming van fietsers en voetgangers

Een belangrijk juridisch onderwerp bij verkeersongevallen is artikel 185 van de Wegenverkeerswet. Deze regeling kan een rol spelen wanneer een motorrijtuig betrokken is bij een ongeval met een niet-gemotoriseerde verkeersdeelnemer, zoals een fietser of voetganger. De achtergrond daarvan is dat gemotoriseerd verkeer een bijzonder gevaar kan opleveren voor kwetsbare verkeersdeelnemers. Daardoor kan de aansprakelijkheidsbeoordeling anders verlopen dan bij bijvoorbeeld een botsing tussen twee auto's.

• de leeftijd van de fietser of voetganger
• de manier waarop het ongeval ontstond
• een eventuele verkeersfout
• de vraag of sprake is van overmacht
• de bijzondere beschermingsregels uit de rechtspraak

De juridische uitkomst kan daarom niet uitsluitend worden bepaald door te vragen: wie maakte de verkeersfout? Lees verder: artikel 185 WVW.

Artikel 6:101 BW: eigen schuld

Ook wanneer een andere verkeersdeelnemer aansprakelijk is, kan het slachtoffer zelf aan de schade hebben bijgedragen. Dat wordt juridisch aangeduid als eigen schuld. Artikel 6:101 BW geeft regels voor situaties waarin de schade mede het gevolg is van een omstandigheid die aan de benadeelde kan worden toegerekend.

Een voorbeeld: een automobilist maakt een verkeersfout, terwijl de andere bestuurder tegelijkertijd aanzienlijk te hard rijdt. Wanneer beide omstandigheden aan de botsing hebben bijgedragen, kan een verdeling van de schade aan de orde zijn.

Eigen schuld betekent dus niet automatisch geen recht op schadevergoeding. Er moet worden onderzocht in welke mate de omstandigheden aan beide kanten aan de schade hebben bijgedragen. Lees verder: artikel 6:101 BW en eigen schuld.

Wat is een causale verdeling?

Bij eigen schuld wordt eerst gekeken naar de mate waarin omstandigheden aan beide zijden tot de schade hebben bijgedragen. Dit wordt vaak aangeduid als de causale verdeling. Stel bijvoorbeeld dat de omstandigheden aan de zijde van de aansprakelijke partij voor 70% aan de schade hebben bijgedragen en de omstandigheden aan de zijde van de benadeelde voor 30%. Dan kan de causale verdeling in eerste instantie uitkomen op 70% voor de aansprakelijke partij en 30% voor de benadeelde. Maar daarmee hoeft de juridische beoordeling nog niet klaar te zijn: vervolgens kan de billijkheidscorrectie relevant worden.

Wat is de billijkheidscorrectie?

De billijkheidscorrectie is onderdeel van de regeling over eigen schuld. Nadat eerst de causale verdeling is bepaald, kan worden beoordeeld of die verdeling vanwege onder meer de uiteenlopende ernst van de gemaakte fouten of andere omstandigheden van het geval moet worden aangepast. Daarbij kunnen afhankelijk van de concrete zaak verschillende omstandigheden een rol spelen.

De billijkheidscorrectie is geen vaste rekensom. Er bestaat bijvoorbeeld geen algemene regel dat ernstig letsel automatisch 20% extra vergoeding betekent. De beoordeling is afhankelijk van de specifieke omstandigheden. Lees verder: billijkheidscorrectie.

Wanneer verjaart een letselschadevordering?

Een ander belangrijk juridisch onderwerp is verjaring. Een schadevordering kan niet onbeperkt zonder juridische gevolgen blijven liggen. Voor schadevorderingen is artikel 3:310 BW een belangrijk wettelijk uitgangspunt. Daarbij speelt onder meer een termijn van vijf jaar nadat de benadeelde bekend is geworden met zowel de schade als de daarvoor aansprakelijke persoon.

Dat betekent echter niet: ongevalsdatum plus vijf jaar is altijd de verjaringsdatum. Het precieze begin en verloop van een verjaringstermijn kan afhankelijk zijn van de omstandigheden. Daarnaast kan een verjaring onder voorwaarden worden gestuit. Omdat een onjuiste inschatting van verjaring verstrekkende gevolgen kan hebben, moet een individuele verjaringsdatum zorgvuldig worden beoordeeld. Lees verder: verjaring letselschade.

Juridische regels en uw eigen verkeersongeval

De juridische artikelen in deze kennisbank leggen algemene regels uit. De toepassing daarvan op een concreet verkeersongeval kan echter afhangen van veel verschillende feiten.

• welke verkeersdeelnemers betrokken waren
• hoe het ongeval plaatsvond
• welke verkeersregels golden
• beschikbare getuigen en ander bewijs
• eventuele verkeersfouten van beide partijen
• leeftijd van betrokkenen
• aard en omvang van de schade
• correspondentie met verzekeraars
• eerdere erkenningen of betalingen

Daarom moet onderscheid worden gemaakt tussen de juridische regel en de toepassing van die regel op een individuele situatie. Verkeersongevallen.nl probeert beide niveaus bewust gescheiden te houden.

Van juridische verdieping naar praktische informatie

Niet iedere bezoeker heeft behoefte aan wetsartikelen of juridische verdieping. Daarom vormt de kennisbank een aanvulling op de praktische hoofdstructuur van Verkeersongevallen.nl.

• soort ongeval: voor informatie over bijvoorbeeld auto-, fiets-, motor-, voetgangers- of andere verkeersongevallen — zie soort ongeval
• aansprakelijkheid: voor praktische uitleg over de vraag wie verantwoordelijk kan zijn voor een ongeval — zie aansprakelijkheid na een verkeersongeval
• letsel: voor informatie over letsel, klachten en medische opvolging — zie letsel na een verkeersongeval
• schadevergoeding: voor uitleg over schadeposten, berekening en het claimproces — zie schadevergoeding na een verkeersongeval
• na het ongeval: voor praktische stappen rond veiligheid, bewijs, verzekeringen en verdere afwikkeling — zie na een verkeersongeval
• speciale situaties: voor ongevallen waarbij bijzondere omstandigheden spelen — zie speciale situaties

De juridische kennisbank ondersteunt deze onderwerpen, maar vervangt ze niet.